fa رصد ساختار اجتماعی علوم مرتبط با زیست‌فناوری ایران با رویکرد تحلیل شبکه اجتماعی علم سنجی Scientometrics اصیل Orginal <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:Times New Roman;"><span style="line-height:16.0pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="AR-SA"><span style="color:#000099">سابقه و هدف:</span></span></b> <span lang="AR-SA">با توجه به عدم انجام پژوهشی جامع در جهت بررسی ساختار علم ایران در حوزه زیست‌فناوری، هدف از انجام این پژوهش رصد ساختار اجتماعی علوم مرتبط با زیست‌فناوری ایران با رویکرد تحلیل شبکه اجتماعی بر اساس بروندادهای علمی ایرانیان و ترسیم شبکه ارتباطات علمی نویسندگان هسته و فعال این حوزه در ایران است.</span></span></span></span><br> <span style="line-height:16.0pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="AR-SA"><span style="color:#000099">مواد و روش‌ها:</span></span></b> <span lang="AR-SA">این پژوهش از نوع کاربردی توصیفی با رویکرد علم‌سنجی می‌باشد که در آن از روش ترسیم نقشه علمی استفاده شد. جامعه پژوهش، کلیه مقالات علمی مربوط به حوزه زیست‌فناوری در بازه زمانی ۲۰۱۷-۱۹۸۴ در پایگاه</span><span dir="LTR">Web of Science Core Collection </span>&nbsp;می‌باشد. ابتدا در بخش جستجوی پیشرفته پایگاه، کلیدواژه‌های مرتبط با زیست‌فناوری در بازه زمانی مطرح‌شده یعنی ۲۰۱۷-۱۹۸۴ جستجو گردید و نتایج محدود به کشور ایران شد. تعداد آیتم‌های بازیابی شده بر اساس راهبرد جستجوی بکار رفته ۲۲۰۳۴ پیشینه علمی می‌باشد. برای تجزیه و تحلیل داده‌ها از آمار توصیفی و بر مبنای بهره‌گیری از شاخص‌های تحلیل شبکه‌های اجتماعی، از نرم‌افزار <span dir="LTR">CiteSpace</span> <span lang="AR-SA">برای ترسیم ساختار و تحلیل داده‌ها استفاده شد.</span></span></span></span><br> <span style="line-height:16.0pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="AR-SA"><span style="color:#000099">یافته‌ها:</span></span></b><span lang="AR-SA"> بر اساس یافته‌های این پژوهش شیب افزایش تولیدات علمی از سال ۲۰۰۵ تا ۲۰۱۱ بسیار تند، در سال‌های ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۳ متوسط، در سال‌های ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۶ شتابان ارزیابی می‌شود. همچنین اینکه گسترش کمّی بروندادهای علمی حوزه زیست‌فناوری ایران منجر به ساختار و شبکه‌ای اجتماعی در میان کنشگران این حوزه شده است که به‌خوبی همدیگر را شناخته و به برقراری ارتباطات علمی ملی و بین‌المللی با یکدیگر می‌پردازند. در ترسیم ساختار اجتماعی این حوزه ۱۴۴ چهره علمی تأثیرگذار ملی و بین‌المللی که در تولیدات علمی ایرانیان در حوزه زیست‌فناوری مؤثر بوده‌اند، به‌صورت گرافیکی به تفکیک فعالیت در دوره‌های زمانی ۵ ساله نشان داده شده‌اند.</span></span></span></span><br> <b><span dir="RTL" lang="AR-SA"><span style="line-height:107%"><span style="color:#000099">نتیجه‌گیری:</span></span></span></b> <span dir="RTL" lang="AR-SA"><span style="line-height:107%">محققان فعال این حوزه از نظر شبکه ارتباطی را می‌توان در قالب ۴۰ تیم کاری دسته‌بندی نمود که مهم‌ترین آنها عبارتند از زیست‌فناوری پزشکی، زیست‌فناوری انسانی، میکروبی، و ژنتیکی، زیست‌فناوری سرطان و کشت سلول.</span></span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:Times New Roman;"><span style="line-height:14.0pt"><b><span style="color:#000099">Background and aim:</span></b> <span style="color:black">Considering the lack of comprehensive research to study the structure of Iranian biotechnology field, the aim of this study was to monitor the social structure of Iranian biotechnological sciences using the social network analysis approach based on the scientific outputs of Iranians and to map the scientific communication network of the most important and active authors of Iran.</span></span><br> <span style="line-height:14.0pt"><b><span style="color:#000099">Materials and methods:</span></b> <span style="color:black">This applied descriptive study was conducted with a scientometric approach, using the method of creating a scientific map. The study population was all scientific articles related to the field of biotechnology in the Web of Science Core Collection during 1984-2017. First, keywords related to biotechnology during the mentioned period, i.e. 1984-2017, were searched in the advanced search of the database and the results were limited to Iran. The number of articles found based on the search strategy used was 22034 scientific backgrounds. Descriptive statistics based on social network analysis indicators were used to analyze the data, and CiteSpace software was used to create the structure and analyze the data.</span></span><br> <span style="line-height:14.0pt"><b><span style="color:#000099">Findings:</span></b> <span style="color:black">According to the results of this research, the trend of increasing scientific production from 2005 to 2011 was very fast, from 2012 to 2013 it was moderate, and from 2014 to 2016 it was considered fast. The quantitative expansion of scientific output in the field of Iranian biotechnology also led to a social structure and network among the actors in this field, who knew each other well and established national and international scientific communication among themselves. To show the social structure of this field, 144 influential national and international scientific personalities who were effective in Iranian scientific production in the field of biotechnology were presented graphically according to their activities in 5-year periods.</span></span><br> <b><span style="line-height:107%"><span style="color:#000099">Conclusion:</span></span></b> <span style="line-height:107%"><span style="color:black">The active researchers in this field can be divided into 40 working groups, the most important of which are human, microbial and genetic biotechnology, medical biotechnology, cancer biotechnology and cell culture.</span></span></span></span></div> زیست‌فناوری ایران, ساختار اجتماعی زیست‌فناوری ایران, ساختار اجتماعی علوم ایران, علم‌سنجی Iranian biotechnology, Social structure of Iranian biotechnology, Social Structure of Iranian Science, Scientometrics 8 24 http://cjs.mubabol.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-322-1&slc_lang=fa&sid=1 Rasoul Zavaraqi رسول زوارقی rs.zavaraqi@gmail.com 10031947532846003447 10031947532846003447 Yes Department of Knowledge and Information Science, Faculty of Education and Psychology, University of Tabriz, Tabriz, Iran گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران Jafar Razeghi جعفر رازقی jafar_razeghi@tabrizu.ac.ir 10031947532846003448 10031947532846003448 No Department of Plant Biology, Faculty of Natural Sciences, University of Tabriz, Tabriz, Iran گروه زیست گیاهی، دانشکده علوم طبیعی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران