|
تفاوتهای علوم تجربی، علوم اجتماعی و علوم انسانی از نگاه شاخصهای علم-سنجی مؤسسهی اطلاعات علمی (ISI)
|
حیدر مختاری ، عباس میرزایی*  |
| دانشکده مدیریت و اطلاع رسانی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ایران ، mokhtariazad@gmail.com |
|
|
چکیده: (20459 مشاهده) |
مقدمه و هدف: دادههای برگرفته از پایگاههای اطلاعاتی مؤسسه اطلاعات علمی (ISI) و شاخصهای علمسنجی حاصل از این دادهها، مبنای قضاوت در مورد توسعه و اثرگذاری علمی است. هدف از این مقاله، تبیین تفاوت های بین علوم تجربی، علوم اجتماعی و علوم انسانی از منظر شاخص های علمسنجی ISI است.
مواد و روشها: با بازتحلیل یافتههای آماری برخی متون علمسنجی، استخراج آمارهایی از وبسایت ISI و مرور برخی متون مربوط تفاوتهای علمسنجی سه قلمرو علوم تجربی، علوم اجتماعی و علوم انسانی بررسی شده است.
یافتهها: محدودیتهای ناشی از پایگاههای استنادی، از جمله پایگاههای اطلاعاتی ISI از یک سو و تفاوتهای ماهوی و درونی رشتهها و حوزههای مختلف علوم، کاربرد یکسان و تفسیر بیملاحظه شاخصهای علمسنجی را زیر سؤال میبرد. عواملی چون تفاوت میزان تحت پوشش قرار گرفتن علوم تجربی، علوم اجتماعی و علوم انسانی در ISI، یکسان نبودن جهتگیریهای ملی (یا بینالمللی) مجلات نمایهشده در ISI بر حسب قلمروها، حوزهها و رشتههای مختلف علوم، تفاوت در کموکیف تکوین و توسعه نظریهها و متعاقب آن، تنوع الگوهای نشر و استناد و رفتارهای ارجاعدهی پژوهشگران حوزههای علوم، تفاوت در محملهای نشر و مخاطبان هدف، مانع زبان (غالب بودن زبان انگلیسی در نمایهنامههای ISI)، گرایش بیشتر به تألیف فردی در برخی رشتهها نسبت به برخی دیگر و استناد به رسانههای مختلف ارتباطی مکتوب در علوم اجتماعی و انسانی در مقایسه با علوم تجربی و ... تفاوتهایی را در کارکردهای علمسنجی برای این رشتهها و حوزهها سبب شده است.
نتیجهگیری: با توجه به محدودیت و نامتوازن بودن علمسنجی برای همۀ رشتههای علمی با تکیۀ صرف بر پایگاههای اطلاعاتی ISI، روششناسی پیشنهادی جدیدی برای علمسنجی، به ویژه در حوزههای علوم انسانی و حوزههای کیفی علوم اجتماعی لازم است که تلفیقی از روشهای کنونی علمسنجی و داوری کیفی خبرگان هر حوزه باشد. |
|
| واژههای کلیدی: علوم تجربی، علوم انسانی، علوم اجتماعی، مؤسسۀ اطلاعات علمی، علمسنجی |
|
|
متن کامل [PDF 662 kb]
(5501 دریافت)
|
نوع مطالعه: اصیل |
موضوع مقاله:
شاخص های علم سنجی دریافت: 1395/3/22 | ویرایش نهایی: 1397/5/12 | پذیرش: 1395/9/6 | انتشار الکترونیک: 1395/9/6
|
|
|
|
|
|